Zo’n driehonderd jaar geleden zonk een Nederlands vrachtschip op de Baltische Zee. Van de versierde achtersteven is een houten beeld afgebroken. Dat is opgevist en geeft het eerste geheim prijs van dit spookschip.

Hanneke de Munck definieert de door haar in samenwerking met andere kunstenaars gemaakte, moderne altaarstukken als volgt: ‘Het altaarstuk is een ruimtelijk object, drager van verbeeldingen van heelheid. Het creëert een speciale plek. De altaarstukken van dit project zijn opgedragen aan zaken die voor ons de hoogste menselijke waarden vertegenwoordigen. De samenwerking van kunstenaars speelt bij het ontstaan een belangrijke rol.’

Zij liet zich voor dit bijzondere project onder meer inspireren door middeleeuwse altaarstukken ofwel retabels in Slowakije, zoals in de St. Jakobskathedraal in e o a (Leutschau). Deze gotische kerk heeft een buitengewoon rijk interieur, met altaarstukken uit verschillende perioden: Middeleeuwen, barok en neogotiek. Het indrukwekkendste is het retabel op het hoogaltaar, gemaakt door de beeldhouwer Meester Paul rond 1510.

Graham Beal (DIA Director) provides a snapshot of the history of portraiture, it's incredible scope and diversity, and explains what kinds of things we learn about the sitters and their societies, about the artists themselves, and about the evolution of the genre.

Personal insights are from Stephanie Heydt, Curator of American Art.

Het heerlijke van goede kunst is dat je er af en toe echt verliefd op kan worden. Dan weerspiegelt die kunst zo raak het karakter van de maker dat het lijkt alsof er tussen jou en de kunstenaar persoonlijk contact ontstaat. En als dit contact beantwoord aan verlangen kan het werk zelfs liefdevolle gevoelens opwekken. Van deze ervaring heb ik onlangs weer kunnen genieten bij mijn kennismaking met het werk van de beeldhouwster Nel Klaassen (1906-1989). De rijke variatie van haar oeuvre, maar tevens de kwaliteit van ieder van haar beelden troffen mij door hun combinatie van vakkundigheid, originaliteit en levendigheid. Het is het soort kunst die onbekend is, maar niet vreemd, omdat het past in de wereld die je hoopt. Nel Klaassen was dan ook een zeer begaafd beeldhouwster en binnen de Nederlandse kunstgeschiedenis een unieke figuur, die ten onrechte in de vergetelheid dreigt te raken.

Een jaar geleden was in het nieuws dat er in een doos op een zolder van het vroegere atelier van beeldhouwer Mari Andriessen een aantal onbekende werken van de kunstenaar was gevonden. Het bleek te gaan om uitgewerkte ontwerpen uit 1936 voor glas-in-loodramen voor de kloosterkapel Maria ter Eem in Amersfoort. Een prachtige ontdekking, maar eerlijk gezegd komt dit soort ontdekkingen wel vaker voor. Ook wanneer het werk van deze beroemde beeldhouwer betreft.

In mijn kunsthandel in Maarssen hangt momenteel vlak bij het raam een grote schoolplaat van de schilder Willem van Leusden, die jarenlang in dit dorp aan de Vecht heeft gewoond. Het gevolg is dat er regelmatig mensen binnenlopen die mij trots vertellen dat zij les van hem hebben gehad. Willem van Leusden (1886-1974) heeft zich als kunstenaar zeer breed ontwikkeld. Na zijn opleiding aan de Rijksacademie in Amsterdam, waar hij o.m. les kreeg van de graficus Pieter Dupont, heeft hij divers werk gemaakt in de stijl van het constructivisme, het surrealisme en het realisme en bovendien, als graficus, een studie van de etstechniek van Hercules Seeghers. Door al deze activiteiten zou men bijna vergeten dat hij ook als docent een belangrijke rol heeft gespeeld in de Nederlandse kunstgeschiedenis.

Diep verscholen in het middeleeuwse bolwerk Manenburg, onderdeel van de oude stadswal van Utrecht, had de beeldhouwer Pieter d’Hont zijn atelier. Daar waar slechts de parelende klanken van het carillion van de Nicolaaskerk bij de tijd bleven maakte hij zijn tijdloze beelden, zijn monumenten en zijn portretten. Het is nu al weer vele jaren geleden dat hij overleed. Maar hij is allerminst vergeten, zeker in Utrecht. Daar zorgen zijn heerlijke beelden wel voor, die overal in de Domstad te bewonderen zijn.

Voor liefhebbers van kunstaardewerk is Mobach een begrip. Het familiebedrijf, dat onder deze naam in 1895 in Utrecht door Klaas Jaan Mobach (1855-1928) werd opgericht, levert, nog steeds, al meer dan honderd jaar hoogstaande keramiek en heeft zodoende een prominente plaats verworven in de wereld van de kunstnijverheid in Nederland. In dit verband heeft ook Klaas II (1893-1976), de zoon van Klaas Jaan, naam gemaakt als een getalenteerd keramist. Maar dat hij tevens een bekwaam kunstschilder was, is minder bekend.

De aanleiding om mijn kunsthandel Pygmalion te noemen was een bronzen beeldje gemaakt door de Amsterdamse kunstenaar Arie Teeuwisse (1919-1993), dat mijn ouders mij vele jaren geleden cadeau gaven. Zij waren, via de beeldhouwer Pieter d’Hont (1917-1997), met Arie en zijn vrouw Ans bevriend geraakt en op een gelukkig moment mochten wij, de vier kinderen van ons gezin, ieder een werk van hem uitkiezen en ik koos voor het beeldje Pygmalion, voorstellende een beeldhouwer die omhelsd wordt door zijn model.